Wat kost backpacken in Indonesië? Ons dagbudget per eiland en per plaats

In Indonesië ben je snel miljonair. De automaat spuugt biljetten van IDR 100.000 uit, en met één zo’n briefje, ongeveer €5, eet je op Sumatra of Java twee of drie keer per dag in een warung. Een bed in een homestay kost er zeven of acht euro, vaak met ontbijt. Berastagi en Malang zijn met €18 per dag de goedkoopste stops van het hele land.

Het dure deel van Indonesië zit niet op je bord, maar tussen de eilanden en op het water. De vluchten van eiland naar eiland, de boot door Komodo, de klotok over de rivier in Kalimantan, de heffingen van Raja Ampat: dat zijn de posten die je begroting maken of breken. Een dag op een klotok kost ongeveer €125, zeven keer een dag in Malang.

Reken voor het hele land op ongeveer €28 per dag. Dat is een gemiddelde over alle eilanden, zonder de vluchten en zonder de tochten die je alleen met een gids of een boot doet. Die tel je er los bij op, en verderop staat precies wat ze kosten. Bedragen staan zoals de bestemmingspagina’s ze geven, met een koers van ongeveer IDR 20.000 voor een euro: haal vier nullen weg en deel door twee.

Het dagbudget per eiland en per plaats

Dit is wat je per dag kwijt bent op elke plek, voor je bed, je eten en een biertje, zonder het vervoer ernaartoe en zonder tours. De plaatsen staan in de volgorde van de route, van west naar oost.

Eiland	Plaats	Per dag	Bed	Maaltijd	Bier
Sumatra, €21	Medan	€20	€6	€1,50	€2,50
	Bukit Lawang	€22	€8	€2	€2,50
	Berastagi	€18	€8	€1,50	€2,50
	Tobameer	€22	€12	€2	€2,50
	Padang Sidempuan	€22	€15	€1,50	€2,50
	Bukittinggi	€20	€8	€1,50	€3
	Harau-vallei	€22	€10	€2	€3
	Bungus-baai	€25	€8	€2	€2,50
Java, €24	Jakarta	€25	€8	€2	€3
	Yogyakarta	€20	€6	€1,50	€2,50
	Malang	€18	€6	€1,50	€2,50
	Bromo	€30	€10	€2	€3
	Ijen	€25	€7	€1,50	€2,50
Bali, €27	Canggu	€30	€9	€2	€2,50
	Uluwatu	€30	€9	€2	€2,50
	Nusa Penida	€30	€8	€2	€2,50
	Ubud	€25	€7	€2	€2,50
	Munduk	€22	€7	€2	€2,50
	Sidemen	€26	€15	€2	€2,50
	Amed	€24	€7	€2	€2,50
Lombok, €25	Gili-eilanden	€28	€9	€3	€2,50
	Senaru	€25	€10	€2	€3
	Tetebatu	€20	€8	€2	€3
	Kuta Lombok	€28	€10	€2,50	€2,50
Flores, €28	Labuan Bajo	€35	€12	€3	€3
	Bajawa	€25	€12	€1,50	€2,50
	Moni	€25	€15	€2	€2,50
Kalimantan, €85	Tanjung Puting	€125	€17	€2	€3
	Derawan	€45	€24	€2	€3
Raja Ampat	Raja Ampat	€50	€25	€3	€4

Sumatra is het goedkoopste eiland van de route, en voor ons het mooiste. Een volle maaltijd kost er vaak anderhalve euro, en zelfs de nachtbus van het meer naar Bukittinggi kost maar ongeveer €15. Java zit er net boven, met in Yogyakarta en Malang een hostelbed voor €6. Bromo valt eruit met €30, want op de rand van de caldera slaap je vooral in guesthouses en berghotels.

Bali is het duurste van de grote eilanden, maar het verschil zit in het zuiden: in Munduk en Amed ben je goedkoper uit dan in Jakarta. In Sidemen staat het bed hoger omdat je er in een homestay een eigen kamer neemt, en met z’n tweeën is dat nauwelijks duurder dan een slaapzaal. Op Flores is Labuan Bajo de dure haven, en worden Bajawa en Moni weer goedkoop.

In het oosten lees je de tabel anders. Op Tanjung Puting is de €125 de prijs van de klotok, je boot, bed, keuken en gids in één, als je hem met z’n tweeën huurt. In Raja Ampat zitten drie maaltijden in de prijs van je homestay.

Ons oordeel: Sumatra en Java geven je het meeste Indonesië per euro, dus spaar daar voor de boten verderop

Wat je betaalt voor een bed

Op Sumatra en Java slaap je in een homestay of guesthouse voor zeven of acht euro, vaak met ontbijt erbij. Op Flores reken je op €12 tot €15. Echte hostels met slaapzalen vind je in de steden en op Bali: €6 in Medan, Yogyakarta en Malang, €7 in Ubud, Munduk en Amed, en €9 in Canggu, Uluwatu en op de Gili’s.

Buiten de backpackersroute houden de hostels op. In de Harau-vallei slaap je in een houten hut aan de voet van een klif, bij Abdi Homestay vanaf ongeveer €10, die je via WhatsApp boekt. In de Bungus-baai beginnen de kamers in een losmen aan het strand bij €2,50 tot €5. En in Raja Ampat betaal je per persoon ongeveer €20 tot €30 voor een houten huisje op het strand of boven het water, met drie maaltijden, drinkwater, thee en koffie erbij. Op Derawan kost een cottage op palen boven het water vanaf ongeveer €24, met ‘s ochtends schildpadden onder je terras.

Wat je betaalt voor eten en drinken

Eten is het goedkoopste deel van je reis. In een warung, een eetkraam met een paar plastic krukjes, betaal je zelden meer dan twee euro voor een volle maaltijd. Op Sumatra en Java is het vaak anderhalve euro, in Medan, Berastagi, Bukittinggi, Yogyakarta, Malang en Banyuwangi. Bij een angkringan in Yogyakarta zit je ‘s avonds voor een euro vol. Het meeste betaal je op de Gili’s, in Labuan Bajo en in Raja Ampat: €3.

Duur eten bestaat ook, en je herkent het meteen. In Canggu zitten de cafés met smoothiebowls en zuurdesem, in de hoofdstraat van Labuan Bajo de pizza en Italiaanse koffie voor Europese prijzen. Eet je lunch een straat verder in de warung, dan houd je het voor de boot. Wat je daar bestelt staat in eten en drinken in Indonesië.

Een biertje kost bijna overal €2,50 tot €3, en in Raja Ampat €4. Duur is het nergens, maar niet overal te krijgen. Op Bali, de Gili’s en Flores is alcohol gewoon, en in de rest van het land lastiger te vinden. In het islamitische West-Sumatra staat het alleen in een paar toeristencafés, in de dorpen van Lombok schenken veel warungs het niet, en in Kalimantan koop je je biertje in de stad en neem je het mee.

Ons oordeel: eet in de warung, drink je bier op Bali en de Gili’s, en neem op Sumatra een kopi tubruk

Wat je betaalt voor vervoer

In de steden is vervoer bijna gratis. Een rit met de TransJakarta-bus of een angkot in Bukittinggi kost ongeveer €0,20, een Grab door Medan of Yogyakarta een euro of twee. De vliegveldtrein naar het centrum kost in Medan ongeveer €2 en in Jakarta ongeveer €3,50. Op Bali en Lombok huur je een scooter voor ongeveer €4 per dag, met een internationaal rijbewijs met de categorie motor op zak, en op de Gili’s een fiets voor €2,50 tot €3,75.

Tussen de stops blijft het betaalbaar. Op Java rijdt de trein van Jakarta naar Yogyakarta in ongeveer zes uur, in de eksekutif-klasse vanaf ongeveer €28 en in ekonomi voor ongeveer de helft. Van Yogyakarta naar Malang betaal je vanaf ongeveer €13, en de veerboot van Java naar Bali kost als voetganger ongeveer €0,50. Op Sumatra kost de toeristenbus van Medan naar Bukit Lawang ongeveer €10 en de boot van Parapat naar Tuktuk ongeveer €1.

Op Bali en Flores tikt het vervoer harder aan, want een goed openbaarvervoernet is er niet. Een shuttle van Ubud naar Munduk kost ongeveer €12, een auto met chauffeur voor een dag ongeveer €25 tot €30. Op Flores huur je met een paar mensen een auto met chauffeur voor €35 tot €60 per dag, voor de hele auto. De snelle boot van Sanur naar Nusa Penida kost ongeveer €10, die van Bali naar de Gili’s €20 tot €35.

En dan de vluchten. Van Padang naar Jakarta, van Lombok naar Labuan Bajo, naar Pangkalan Bun of naar Sorong: in Indonesië is het vliegtuig vaak de enige snelle weg. Binnenlandse vluchten zijn goedkoop als je ze een paar weken van tevoren boekt, en dat is de grootste besparing op je vervoer. Hoe alles op elkaar aansluit staat in vervoer in Indonesië.

De grote losse posten

Dit zijn de uitgaven die je niet in een dagbudget vangt. Je kiest welke je doet, en zet ze los naast je dagbedrag.

Het visum en de heffing op Bali

Met een Nederlands of Belgisch paspoort heb je een visum bij aankomst nodig, ook voor Bali. Dat kost IDR 500.000, ongeveer €25, voor 30 dagen, en je verlengt het één keer met 30 dagen voor hetzelfde bedrag. Vraag het vooraf online aan als e-VOA, dan sla je de rij aan de balie over. De immigratiedienst heeft aangekondigd dat het visum duurder wordt, dus kijk het bedrag vlak voor vertrek na op onze visumpagina. Blijf je te lang, dan kost dat IDR 1.000.000 per dag, ongeveer €50.

Op Bali betaal je daarbovenop eenmalig een toeristenbelasting van IDR 150.000, ongeveer €7,50, het makkelijkst vooraf via Love Bali. Op Nusa Penida komt daar nog een eilandbijdrage van ongeveer €1,25 bij.

De jungletrek bij Bukit Lawang

De orang-oetans van Gunung Leuser zie je alleen met een erkende gids. Een dag kost €70 per persoon, twee dagen met een nacht in het kamp aan de rivier €120 en drie dagen €170, bij minimaal twee personen. Gids, vergunning, eten en kamp zitten erbij, en bij de tweedaagse ook het tuben terug naar het dorp. Neem er twee dagen voor: die nacht aan de rivier is het geld dubbel waard.

Borobudur, Bromo en Ijen

Op Java gaat het geld naar de entreegelden. Borobudur kost met beklimming ongeveer €23, inclusief gids en sandalen, en Prambanan voor buitenlanders ongeveer €20. Bij Bromo betaal je ongeveer €11 op werkdagen en €16 in het weekend, bij Ijen ongeveer €5 tot €7,50. Samen kom je op zo’n zestig euro. Voor Ijen heb je als buitenlander ook een erkende gids nodig, en die zit in de tours vanuit Banyuwangi, samen met het gasmasker. Hoe je de twee vulkanen in één rit doet staat in Bromo en Ijen combineren.

Onze tip voor Bromo: slaap in Cemoro Lawang en loop bij zonsopkomst naar het uitzichtpunt Mentigen. Je staat er net zo goed als bij de jeeps, en je betaalt geen jeep.

De Rinjani

De vulkaan van Lombok beklim je alleen met een erkend trekkingbureau. Twee dagen naar de kraterrand kost in een groep vanaf ongeveer €150, drie dagen naar het meer en de top vanaf ongeveer €230, met gids, dragers, tent en eten. De parkentree van IDR 250.000, ongeveer €12,50, zit er soms bij en soms niet. Vanaf Tetebatu is die entree lager, ongeveer €10. Reken de trek apart, bovenop je dagbudget.

Komodo

Labuan Bajo is met €35 per dag de duurste stop buiten Kalimantan en Raja Ampat, en dan heb je het park nog niet gezien. Een dagtocht met een gedeelde speedboot kost vanaf ongeveer €80 per persoon, plus ongeveer €12,50 parkentree. Een gedeelde boot van drie dagen en twee nachten begint bij ongeveer €200, met een parkentree van ongeveer €32,50. Een duikdag met drie duiken kost vanaf ongeveer €130. De tarieven van het park veranderden de laatste jaren vaak, dus vraag je bureau wat er nu geldt en of het in je prijs zit.

Liever geen vlucht? Een meerdaagse boot van Lombok naar Labuan Bajo duurt ongeveer vier dagen, met Padar en de varanen onderweg, en kost vanaf ongeveer €200. Dan zijn je vervoer, je bedden en je eerste kennismaking met het park in één bedrag geregeld. Alles over de boten staat in de Komodo-boottocht vanuit Labuan Bajo.

Tanjung Puting

Drie dagen en twee nachten op een klotok, een houten rivierboot over de Sekonyer naar Camp Leakey, kost vanaf ongeveer €350 per persoon als je de boot met z’n tweeën huurt. Boot, bemanning, eten en parkgeld zitten erbij, de fooi voor de bemanning niet. Met meer mensen aan boord wordt het per persoon goedkoper. Daar komt je vlucht naar Pangkalan Bun bij. Meer over de orang-oetans staat in orang-oetans zien in Indonesië.

Raja Ampat

Raja Ampat ligt het verst weg, en dat merk je. Bovenop je dagbudget van ongeveer €50 betaal je eenmalig een bijdrage voor het mariene park en een toeristenheffing van het regentschap, samen ongeveer IDR 1.700.000, ongeveer €85. Registreer je vooraf via SIPARI en betaal contant in Waisai. De ferry van Sorong naar Waisai kost ongeveer €10, of €15 in de VIP-klasse. Een duik kost ongeveer €35 of meer, en bij het uitzicht van Piaynemo betaal je een dorpsbijdrage van ongeveer €15 per boot, niet per persoon. Hoe je daar het meeste uit haalt staat in duiken in Indonesië.

Ons oordeel: kies één of twee van deze posten die jouw reis maken, en reken ze vanaf het begin mee

Wat kosten vier weken Indonesië?

Met ongeveer €28 per dag kom je op zo’n €784 voor vier weken: je bedden, je eten, je biertjes en het vervoer over land en water tussen je stops. Daarbovenop komen je visum van ongeveer €25, de €7,50 voor Bali, de binnenlandse vluchten en de grote posten die je kiest.

Een voorbeeld. Een reis met Sumatra, Java en Bali, met de tweedaagse trek bij Bukit Lawang (€120) en de entreegelden op Java (zo’n €60), zit al gauw rond de €1.000 zonder vluchten. Ruil je Java in voor Lombok en Flores, met twee dagen Rinjani (vanaf €150) en een boot van drie dagen door Komodo (vanaf €200 plus €32,50 parkentree), dan reken je op ruim €380 aan tochten. Hoe je die vier weken indeelt staat in onze route door Indonesië in vier weken.

Zo blijf je onder je budget

Deel je vervoer. Een privéauto van Medan naar Bukit Lawang kost ongeveer €35 per auto, en met z’n vieren is dat goedkoper dan de toeristenbus van €10. Een chauffeur op Bali of Flores reken je per auto, de transfer naar Derawan deel je met maximaal drie, en de klotok wordt per persoon goedkoper met elke reiziger extra. Vraag in je hostel wie dezelfde kant op gaat.

Neem op Java de ekonomi-trein voor de helft van de prijs, en loop bij Bromo in plaats van de jeep te nemen. Bestel in de warung in plaats van het café. En veel van het mooiste kost bijna niets: het uitzicht over de Sianok-kloof vanaf Taman Panorama voor ongeveer €1,25, de Great Wall van Koto Gadang gratis, de boot naar Pasumpahan in de Bungus-baai voor ongeveer €2,50.

Pin op tijd, want de mooiste plekken hebben vaak geen automaat. Op Sumatra betaal je bijna alles contant: pin in Medan genoeg voor Bukit Lawang en je trek, en in Bukittinggi voor de Harau-vallei. In Senaru, Tetebatu en Moni reken je beter niet op een automaat, en op de klotok en in het park van Komodo heb je contant geld nodig, want daar staat geen automaat. Welke kaart je daarvoor meeneemt, staat op onze pagina over betaalkaarten.

Is Indonesië duur voor backpackers?

Nee, op de grote eilanden zeker niet. Met ongeveer €21 per dag op Sumatra en €24 op Java hoort Indonesië bij de goedkoopste landen om te backpacken, en in Berastagi en Malang lukt het met €18. Bali is met ongeveer €27 iets duurder, vooral in het zuiden.

Het geld gaat naar wat je onderweg doet. Een jungletrek bij Bukit Lawang, een boot door Komodo, de Rinjani of een klotok in Kalimantan kosten elk een veelvoud van een dagbudget, en in Raja Ampat komen er eenmalig ongeveer €85 aan heffingen bij. Dat is geen reden om ze te laten: het zijn juist de dagen waar je later over vertelt.

Reken dus met ongeveer €28 per dag voor het gewone reizen, tel daar je vluchten en de tochten die je kiest bij op, en er komen onderweg geen verrassingen. Alle dertig stops met hun eigen budget staan op de landenpagina van Indonesië.