De meeste mensen die alleen vertrekken twijfelen niet over de route of het geld. Ze twijfelen over het beeld in hun hoofd: in je eentje eten aan een tafeltje, in je eentje op een busstation, in je eentje een week lang niemand spreken die je naam kent.
Dat beeld klopt ongeveer één avond. Meestal de eerste. Daarna word je in de gemeenschappelijke ruimte van een hostel aangesproken door iemand die morgen dezelfde bus neemt, en zit je binnen twee dagen met vier man aan een tafeltje waar je in je eentje aan begon. Zuidoost-Azië is de drukstbereisde backpackregio ter wereld, en dat betekent dat je op elke plek waar je aankomt mensen tegenkomt die exact hetzelfde doen als jij: alleen vertrokken en op zoek naar gezelschap.
Op bijna elke bestemming die we beschrijven staat “solo reizigers” bij voor wie de plek geschikt is. Dat is geen toeval, het is hoe de hele regio is ingericht. Wat hieronder staat is dus niet “durf het aan”, maar het praktische deel: waar het vanzelf gaat, wat het extra kost, hoe je slim omgaat met je spullen en je avonden, en waar je alsnog even bewust naar kijkt.
Alleen vertrekken is iets anders dan alleen reizen
Dit is het verschil dat bijna niemand vooraf voelt. Je vertrekt alleen, maar je reist grotendeels in gezelschap, en je bepaalt zelf wanneer.
Het werkt zo. De backpackroutes door deze landen liggen vast: iedereen doet ruwweg dezelfde plekken in ruwweg dezelfde volgorde. Je komt mensen dus niet één keer tegen maar drie keer, in drie steden, en de derde keer ben je vrienden. Tegelijk stapt niemand er raar van op als je zegt dat je vandaag even in je eentje wilt eten. Dat is de luxe: gezelschap wanneer je het wilt, en je eigen tempo zodra je dat liever hebt.
Praktisch betekent dat drie dingen:
- Slaap in een slaapzaal, in ieder geval de eerste week. Een bed kost €6 tot €10 en het is de snelste manier om mensen te leren kennen. Een eigen kamer kun je later altijd nemen als je een nacht rust wilt.
- Kies een hostel met een gemeenschappelijke ruimte. Daar gebeurt het, niet op de kamer. Op onze bestemmingspagina’s staat per hostel waar het om bekend staat.
- Zeg de eerste dagen overal ja op. Een dagtocht, een ontbijt, een biertje op het dakterras. Na twee weken kies je vanzelf strenger.
Waar het vanzelf gaat
Op sommige plekken hoef je er helemaal niets voor te doen. De hostels zijn er groot, er is een avondprogramma en de helft van de gasten is net zo alleen aangekomen als jij.
- Pai in het noorden van Thailand, waar iedereen langer blijft dan gepland
- Koh Tao, waar een duikcursus je meteen een week lang een vaste groep geeft
- Koh Phangan en Koh Rong voor de strand- en feestkant
- Vang Vieng, klein genoeg om binnen een dag iedereen te kennen
- Chiang Mai en Luang Prabang als je liever tempels en cafés hebt dan feest
- Siargao en Moalboal op de Filipijnen, allebei draaiend om surfen en duiken
Wil je er juist even tussenuit, dan zijn de rustigere plekken net zo goed alleen te doen: Nong Kiauw aan de rivier, Kampot langs het water of Siquijor. Daar tref je minder mensen, maar wel steeds dezelfde, en dat werkt net zo goed.
Wat alleen reizen extra kost
Eerlijk: iets. Niet veel, en het zit op vaste plekken.
Je dagbudget verandert nauwelijks, want een hostelbed, een bord eten en een buskaartje reken je per persoon. Reken op ongeveer €25 per dag in Vietnam, Laos en Cambodja, €30 in Thailand en €35 op de Filipijnen, net als iedereen.
Waar het wel scheelt zijn de dingen die je normaal deelt:
- Een eigen kamer kost hetzelfde voor één persoon als voor twee. Wil je af en toe een nacht alleen, tel dan een paar keer per reis het verschil met een slaapzaalbed erbij.
- Een scooter huur je per dag, niet per persoon. Samen deel je die kosten, alleen niet.
- Een taxi of een privétransfer wordt tweemaal zo duur per persoon. Op de meeste trajecten los je dat op met de gedeelde minivan of de bus, en dat is toch al de leukere manier.
- Een boottocht of dagtour heeft soms een minimumprijs per boot. Op die momenten is het handig dat je in een hostel zit: je vindt er binnen een avond drie mensen die meegaan.
Wat je terugkrijgt is dat je nooit ergens blijft hangen omdat iemand anders dat wil. Dat is meer geld waard dan het kost.
Veilig alleen op straat
De regio is voor solo reizigers een van de rustigste ter wereld, en de problemen die backpackers hier hebben gaan bijna nooit over geweld. Ze gaan over geld en over afleiding: te veel betalen, iets tekenen wat je niet begrijpt, of je telefoon losjes in je hand houden langs de weg.
Dat maakt het overzichtelijk, want daar kun je iets aan doen. Per plaats staan de plaatselijke aandachtspunten op de bestemmingspagina zelf, onder “veilig op straat”. Dit is wat overal geldt:
- Grab gebruiken in plaats van een taxi op straat aanhouden: je ziet de prijs vooraf en de rit staat geregistreerd
- Pinnen bij een automaat in een bankfiliaal of een mall, en de wisselkoers van je eigen bank kiezen
- Je telefoon in je zak houden langs drukke wegen, en je tas voor je dragen met de sluiting naar je toe
- Iemand thuis laten weten in welke stad je zit en waar je slaapt, ook als het maar een appje is
- Twee bankpassen bij je hebben, op twee verschillende plekken in je bagage
- Je drankje onbeheerd achterlaten, en niets aannemen van iemand die je net kent
- Meegaan met een tuktuk of een "gids" die spontaan een rondje langs een winkel of juwelier aanbiedt
- Je paspoort afgeven als borg bij een scooterverhuur: een kopie of een bedrag is genoeg
- 's Nachts alleen lopen door wijken die je niet kent, neem gewoon een Grab
- Je hele reisgeld in één tas bewaren
Nog twee dingen die specifiek voor solo reizigers uitmaken. Neem een hangslot mee voor de locker in je slaapzaal: bijna elk hostel heeft er een, bijna geen enkel hostel legt er een slot bij. En houd één papieren kopie van je paspoort en je verzekering apart van je telefoon, zodat je niet alles tegelijk kwijt bent.
Alleen reizen als vrouw
Zuidoost-Azië staat niet voor niets bekend als de regio waar veel vrouwen hun eerste solo reis maken. Je zult onderweg zien hoeveel er alleen reizen, en in de hostels ontstaan groepjes vaak binnen een dag.
Dat neemt niet weg dat er dingen zijn waar je bewuster mee omgaat dan thuis, en die zijn praktisch:
- Damesslaapzalen zijn er in bijna elk groter hostel. Ook als je er niet per se om zit te springen: ze zijn meestal rustiger.
- Bedek je schouders en knieën bij tempels. Dat is geen veiligheidskwestie maar een toegangseis, en het scheelt je een geïmproviseerde sarong bij de ingang.
- Kom overdag aan in een nieuwe stad. Nachtbussen zetten je soms om vier uur ‘s ochtends af bij een station buiten het centrum. Boek dan liever de rit ervoor, of blijf tot het licht is in de wachtruimte.
- Vertrouw op het oordeel van andere reizigers. In een hostel weet men binnen een dag welke verhuurder deugt en welke bar je ‘s avonds beter laat liggen. Dat netwerk is je beste informatiebron, en het is gratis.
Alleen op de weg
Bussen, boten en treinen boek je gewoon zelf, aan de balie van je hostel of vanaf je telefoon, en je zit er nooit als enige backpacker in. Op de langere trajecten is de nachtbus of de nachttrein het handigst, en dan geldt de standaardregel: waardevolle spullen in je dagrugzak, dagrugzak bij je op de stoel, grote tas in het ruim.
Op de scooter ligt het anders wanneer je alleen bent, en dat is het eerlijk noemen waard. De lussen die je hier doet (Ha Giang, Thakhek, Bolaven) rijden door gebied waar niet elke tien minuten iemand langskomt. Alleen rijden kan prima, maar rijd dan met bereik op je telefoon, vertrek ‘s ochtends in plaats van ‘s middags, en laat weten welke kant je op gaat.
Op de Ha Giang Loop is er nog een eenvoudiger antwoord: je kunt achterop bij een easy rider. Dan rijdt een lokale chauffeur en kijk jij naar de bergen, wat op die weg ook gewoon de mooiere ervaring is. Wat dat kost en hoe je kiest staat in zelf rijden of easy rider. De regels per land, inclusief welk rijbewijs je nodig hebt, staan in scooter huren in Zuidoost-Azië.
Als je even genoeg hebt van je eigen gezelschap
Er komt op elke solo reis een week waarin je er klaar mee bent. Dat is normaal, en het is makkelijk op te lossen: doe iets waar je een paar dagen achter elkaar met dezelfde mensen bent.
- Een duikcursus. Vier dagen, een vaste groep, en aan het eind heb je een brevet. Koh Tao is de goedkoopste plek ter wereld om dat te doen.
- Een meerdaagse tocht of lus. De Ha Giang Loop, de slowboat over de Mekong of een tocht op Cheow Lan Lake in Khao Sok: je zit dagen met dezelfde groep.
- Een dagtour. De simpelste variant, en meteen weer voorbij als het tegenvalt. Per plaats staan ze op de bestemmingspagina.
- Blijf gewoon een week langer. Op plekken als Pai, Kampot en Koh Rong ken je na een week het halve dorp, en dat is een ander soort reizen dan elke twee dagen inpakken.
Wat je thuis regelt als je alleen gaat
Hetzelfde als iedereen, met drie kleine toevoegingen. De basis (visum, vaccinaties, verzekering, geld) staat in eerste keer backpacken. Kijk bij je reisverzekering extra goed of scooterrijden en duiken meeverzekerd zijn, want die twee ga je alleen ook doen.
Daarnaast: geef iemand thuis je reisschema, ook al is het maar globaal. Zet het alarmnummer van je verzekeraar in je telefoon voordat je vertrekt, en niet pas als je het nodig hebt. En zorg dat je met internet aankomt, met een eSIM of een lokale simkaart, want in je eentje aankomen zonder bereik is de enige echt onhandige combinatie van dit hele stuk.
Is het echt makkelijk om mensen te ontmoeten, of zeggen jullie dat om me gerust te stellen?
Het is echt zo, en het heeft weinig met jouw karakter te maken. Het zit in hoe deze regio in elkaar zit: iedereen doet ongeveer dezelfde route, iedereen slaapt in dezelfde hostels en een groot deel van de mensen om je heen is net zo alleen vertrokken. Je hoeft dus niemand aan te spreken die daar niet op zit te wachten.
Wat wel klopt: het gaat sneller op de drukke plekken dan op de rustige, en sneller in een slaapzaal dan op een eigen kamer. Kom je ergens aan waar het stil is en je hebt zin in gezelschap, dan is dat meestal binnen een dag opgelost door door te reizen naar de volgende stop. En als je juist een week niemand wilt spreken: ook dat kan hier, en niemand vindt er iets van.
