Battambang is klein, maar er ligt meer omheen dan je in twee dagen kwijt kunt. Grotten, rijstvelden, een rammelend stuk oud spoor en een stad vol muurschilderingen, allemaal binnen een kwartiertje rijden. Je hoeft dat niet allemaal te doen, en de reizigers die hier het langst blijven hangen doen meestal het minst.
Een paar dingen horen er echt bij: de vleermuizen bij zonsondergang, een ochtend op de fiets tussen de dorpen. Andere zijn een leuke aanvulling als je een dag extra hebt. Weet je vooraf waar je je tijd aan wilt geven, dan houd je hier zo een hele dag over voor het platteland.
Dus: waar geef je je twee dagen in Battambang aan uit, en wat bewaar je voor later?
Hieronder de plekken zelf. Slapen, vervoer en het aantal dagen dat je uittrekt hebben we apart uitgewerkt in de reisgids voor Battambang.
De vleermuizen van Phnom Sampeau
Elke avond rond kwart voor zes komt er uit een grot aan de voet van de berg een sliert vleermuizen die twintig minuten lang niet ophoudt. Zo’n drie miljoen stuks, in een lint dat boven de rijstvelden wegdraait en pas verdwijnt als het al bijna donker is. Het kost je niets en het is het indrukwekkendste wat je in Cambodja ziet zonder ergens een ticket voor te kopen.
De grot ligt 12 kilometer ten zuidwesten van de stad. De meeste backpackers komen hier met een tuktuk aan het eind van een halve dag, wat ongeveer €10 kost, of met de tour die ook de bamboetrein en de Killing Caves doet. Onder aan de berg staan kraampjes waar je een drankje haalt en gewoon gaat zitten wachten.
Wees er ruim voor zessen, want je wilt niet aan komen rijden terwijl ze al uitvliegen. Neem muggenspray mee, en zorg dat de koplamp van je scooter het doet als je in het donker terugrijdt.
Ons oordeel: absoluut doen, en plan je dag eromheen
Een ochtend op de fiets over het platteland
Meteen achter de stad begint vlak land: rijstvelden tot aan de horizon, viskwekerijen, dorpjes waar het werk gewoon buiten gebeurt. Dit is de rijstschuur van Cambodja en dat zie je pas als je er langzaam doorheen gaat in plaats van er in een busje langs te schieten.
Een fietstour met gids kost vanaf ongeveer €20 en duurt een halve dag, meestal ‘s ochtends voordat het te heet wordt. Onderweg stop je bij mensen die rijstpapier maken, bananenchips bakken en rijstwijn stoken, en overal mag je proeven. Het is hier overal vlak, dus je hoeft geen fietser te zijn.
Wil je het liever zelf doen, huur dan een scooter voor zo’n €7 per dag. Je mist de uitleg, maar je bepaalt zelf hoelang je ergens blijft plakken. Blijf wel op de verharde wegen.
Ons oordeel: niet overslaan, dit is waar Battambang om draait
De Killing Caves
Boven op dezelfde berg als de vleermuizen liggen de Killing Caves, een plek uit de tijd van het Rode Khmer-regime waar nu een gedenkteken staat. Het is een van de belangrijkste historische locaties van de regio en tegelijk de zwaarste. Geen bezienswaardigheid die je even afvinkt, en dat merk je zodra je binnen bent.
De entree voor de hele berg is ongeveer €2,50 en met de vleermuizen erbij ben je twee tot drie uur bezig. De weg omhoog is steil en er is weinig schaduw, dus neem water mee. Lopen kan prima, maar voor ongeveer €1,50 brengt een moto je naar boven.
Doe dit voordat je beneden op de vleermuizen gaat wachten, niet erna. Boven vind je ook de tempels en de uitzichtpunten over de vlakte, en die volgorde geeft je middag precies de goede opbouw.
Ons oordeel: doen, maar geef het de aandacht die het vraagt
De bamboetrein
Een houten plank op wielen met een motortje erachter, die over oude, kromme rails door het landschap knalt. Er zit niets omheen: geen wanden, geen leuning, alleen de plank en jij. Je vindt dit ding vrijwel nergens anders ter wereld, en dat is precies waarom iedereen erop wil.
Zo’n 7 kilometer heen en terug, ongeveer 40 minuten, en rond de €5 per persoon. Houd je spullen goed vast, want er is letterlijk niets om ze aan vast te zetten en het gaat harder dan je verwacht.
Er zijn twee lijnen. De nieuwe bij Banan is de gladgestreken toeristenversie, de oude voelt nog als het geïmproviseerde vervoermiddel dat het ooit was. Vraag je chauffeur van tevoren waar hij je heen brengt.
Ons oordeel: leuk, en in veertig minuten ben je klaar
Street art tussen de Franse gevels
Er is geen stad in Cambodja met zoveel kunst per straat als deze. Tussen de oude koloniale gevels bij de rivier zitten galerieën, werkplaatsen en muurschilderingen die soms een halve gevel beslaan, en niemand maakt er een attractie van. Je loopt er tegenaan terwijl je iets anders zoekt.
Het kost je niets en in een uur of twee heb je het centrum gehad. Het meeste zit rond het water, dus je knoopt het makkelijk vast aan je ontbijt of aan een wandeling langs de rivier.
Doe dit aan het eind van de middag. Dan staat het licht laag tegen de gele gevels en zijn de galerieën open, terwijl het rond het middaguur vooral heet en stil is.
Ons oordeel: een uurtje slenteren, meer hoeft het niet te zijn
Een kookworkshop die op de markt begint
Khmer eten is subtieler dan het Thaise eten waar je waarschijnlijk vandaan komt, en een workshop is de snelste manier om te snappen waarom. Het begint niet in de keuken maar op de markt, waar je leert wat er in kroeung gaat en waarom je van dat ene gefermenteerde bakje beter afblijft.
Je bent een halve dag bezig en het kost vanaf ongeveer €15. Meestal maak je amok, lok lak en een curry, en aan het eind eet je je eigen werk op. Dat is meteen je lunch of je avondeten.
Doe dit op je eerste dag in plaats van je laatste. Dan weet je de rest van je tijd in Cambodja wat je bestelt.
Ons oordeel: alleen als je een derde dag hebt, en dan zeker
De avond langs de Sangker
De boulevard langs de rivier is waar de stad tegen zessen naartoe trekt. Locals sporten, kinderen rennen rond, mensen zitten met plastic stoeltjes langs het water en er wordt gegeten voor een paar euro per bord. Het is geen bezienswaardigheid, het is gewoon waar de dag hier eindigt.
Kosten zijn er niet. Vroeg in de ochtend is het er trouwens net zo mooi en een stuk stiller, dus als je toch wakker bent van je nachtbus, loop dan een rondje voor je ontbijt.
Speelt het Phare-circus als je er bent, dan is dat de beste avondinvulling die Battambang heeft. Het draait niet elke avond, dus vraag het bij je hostel zodra je aankomt.
Ons oordeel: je beste avond hier, en hij kost je niets
Heb je tijd over in Battambang?
De juiste bamboetrein kiezen
Er zijn er twee: de oude lijn en de nieuwe bij Banan. De ervaring die iedereen je heeft aangeraden zit op de oude lijn, met dat rammelende platform over verzakte rails. De nieuwe is netter aangelegd, gladder en heeft aan het eind een rij kraampjes. Vraag vooraf welke van de twee je chauffeur bedoelt, dan krijg je precies de rit die je in gedachten had.
Naar boven bij Phnom Sampeau
De klim naar de grotten is steil en er staat nauwelijks een boom, terwijl het midden op de dag rond de 31 graden is en van maart tot mei zelfs 37. Voor ongeveer €1,50 brengt een moto je in een paar minuten naar boven, en dan ben je bovenaan nog fris genoeg om ervan te genieten. Die anderhalve euro is hier het beste dat je kunt uitgeven.
Je avonden aan de rivier
Battambang draait om cultuur, natuur en rust, en de avonden horen daarbij. Er zijn gezellige bars en een rooftop of twee, en aan de rivier eet je uitstekend terwijl de stad langzaam stil wordt. Zin in een echte uitgaansavond? Bewaar die voor Siem Reap of de eilanden, dan heb je hier je avonden vrij voor het lekkerste eten van je route.
Op de scooter over het platteland
Het achterland is prachtig en het mooiste ervan ligt gewoon aan de verharde weg: rijstvelden, dorpjes en mensen die zwaaien. Blijf wel op de verharde wegen en de gemarkeerde paden, want in deze provincie liggen nog landmijnen, en raak niets metaalachtigs aan dat je in een veld ziet liggen. Houd je die regel aan, dan is dit een van de mooiste ritten van Cambodja.
Onze vijf highlights van Battambang
Heb je maar een paar dagen? Dan zouden wij deze vijf sowieso meepakken:
- De vleermuizen van Phnom Sampeau, rond kwart voor zes aan de voet van de berg
- Een ochtend op de fiets langs de rijstpapiermakers en de dorpjes
- De Killing Caves boven op de berg, vlak voordat je op de vleermuizen gaat wachten
- De bamboetrein, en dan de oude lijn
- De avond langs de Sangker, of het Phare-circus als het speelt
Blijft er daarna tijd over, dan is een kookworkshop die op de markt begint de leukste manier om een derde dag te vullen. En anders huur je gewoon een scooter voor €7 en rijd je zonder plan de verharde wegen af tot je ergens tegenaan loopt.
Dus wat moet je echt gedaan hebben in Battambang?
Alles op deze lijst is de moeite waard, maar Battambang is vooral een stad om te beleven in plaats van af te werken, en dat is precies waarom mensen hem zo leuk vinden. De reizigers die hier één nacht boekten en er vier bleven, namen de tijd voor de dingen die ze aanspraken.
Als we er dan toch één ding uit moeten kiezen: ga op de fiets het platteland op. Niet omdat het spectaculair is, maar omdat je binnen tien minuten de stad uit bent en dan tussen mensen zit die rijstpapier liggen te drogen en niet opkijken van je. Dat is het Cambodja waar iedereen naar zegt te zoeken en waar bijna niemand voor stopt.
En dan de vleermuizen als afsluiting van diezelfde dag. Twintig minuten stilzitten met een drankje terwijl er drie miljoen beesten boven je hoofd wegdraaien, en daarna in het donker terugrijden naar de rivier voor een bord lok lak. Beter wordt een dag in Battambang niet.
