In Senaru draait alles om één berg, en die berg laat zich het liefst zien als jij nog in je slaapzak ligt. Om half zes trekken de wolken heel even open, en dan staat de top van de Rinjani boven het dorp alsof hij er de hele nacht naar je heeft staan kijken. Een uur later is hij weer weg.
Wat je hier doet, is dus vooral omhoog. Een nacht op de kraterrand met een turquoise meer onder je, of een langere tocht naar het water en de top. Maar het dorp heeft ook een kloof vol oerwoud met twee watervallen, en Sasak-dorpen met rieten daken die je op een rustdag zomaar binnenloopt.
Hieronder staan de plekken op volgorde van wat ons betreft het sterkst, niet van wat het bekendst is.
Hoe je er komt, waar je slaapt en hoeveel dagen je nodig hebt, lees je in onze reisgids voor Senaru.
Een nacht op de kraterrand
Dit is de reden dat Senaru op de kaart staat. Je vertrekt vroeg door de poort, loopt uren omhoog door het oerwoud en daarna over kale hellingen, en aan het eind van de middag sta je op de rand op 2.641 meter. Onder je ligt Segara Anak, een turquoise meer in de krater, met in het midden de jonge kegel van Barujari die rustig staat te roken.
Je slaapt in een tentje op de rand. De zon gaat onder boven het meer, je dragers zetten een bord nasi goreng voor je neer dat ze op een houtvuurtje hebben gemaakt, en de volgende ochtend komt de zon op boven dezelfde krater. Twee keer hetzelfde uitzicht, in twee totaal verschillende kleuren.
Makkelijk is het niet. Op de eerste dag stijg je ongeveer tweeduizend meter, en de afdaling de dag erna vraagt veel van je knieën. Neem stokken mee of huur ze bij je bureau, en pak een fleece, een regenjas en een hoofdlampje in: op de rand is het ‘s nachts koud, ook midden in de zomer.
Een groepstrek van twee dagen begint bij ongeveer €150, met gids, dragers, tent en eten. Je gaat alleen met een erkend trekkingbureau, met hoogstens vier trekkers per gids.
Ons oordeel: de nacht van je reis door Lombok, en wie de rand haalt, heeft de Rinjani gezien
Tiu Kelep en Sendang Gile
In de kloof onder het dorp vallen twee watervallen die je allebei vanuit je homestay loopt. Sendang Gile ligt vlak achter de poort aan Jalan Pariwisata en valt in twee trappen langs een groene wand. Mooi, maar het echte werk ligt verder.
Een halfuur dieper het bos in, met een paar stukken dwars door de rivier, kom je bij Tiu Kelep. Daar valt het water niet in één straal, maar in een halve cirkel van straaltjes rond een poel. Je zwemt er in ijskoud bergwater, met nevel om je heen en oerwoud tot boven je hoofd.
Ga ‘s ochtends, dan heb je Tiu Kelep vaak voor jezelf. Neem waterschoenen of sandalen mee voor de rivier, zwemkleding en een droogzak voor je telefoon. Na regen stroomt de rivier harder en hangt er bij de waterval zoveel nevel dat je al doorweekt bent voor je hem ziet.
Ons oordeel: de beste manier om je benen los te maken, voor of na de berg
De top bij zonsopgang
Heb je drie dagen of meer, dan kun je de Rinjani zelf op, tot 3.726 meter. De toproute begint meestal in Sembalun aan de oostkant en eindigt in Senaru, of andersom. Rond twee uur ‘s nachts verlaat je het kamp, met je hoofdlampje als enige licht.
Het laatste stuk is los gruis op een smalle rug, en bij elke stap omhoog glijd je een halve stap terug. Het zwaarste deel van de hele trek, en tegelijk het mooiste. Want als de zon opkomt, valt de schaduw van de vulkaan over het eiland, en bij helder weer zie je Bali en de Gili’s aan de horizon liggen.
Je gids beslist of het weer goed genoeg is om naar boven te gaan, en daar luister je naar. Een driedaagse trek in een groep begint bij ongeveer €230.
Ons oordeel: een prachtige extra voor wie fit is en een nacht wakker liggen voor lief neemt
Segara Anak en de hete bronnen
Vanaf de kraterrand zie je het meer liggen. Op de langere treks daal je erheen af, en dan staat Segara Anak ineens niet meer onder je, maar naast je: turquoise water met de kegel van Barujari die er vlak naast opsteekt.
Bij het meer liggen hete bronnen. Na een dag klimmen en een nacht in een tent is het een feest om daar je stijve benen in te hangen. Sommige treks kamperen aan het water, andere lopen dezelfde dag door naar de kraterrand boven Senaru.
Stook hier geen vuur buiten de kampplekken, en neem al je afval weer mee naar beneden: alles wat mee omhoog gaat, gaat mee terug.
Ons oordeel: het moment waarop de krater van uitzicht verandert in een plek
Over de berg naar Sembalun
Vertrek je uit Senaru naar Tetebatu, rijd dan niet langs de kust. Vanaf Bayan klimt een weg naar Sembalun, een hoogvlakte aan de oostkant van de Rinjani met aardbeienvelden, rieten huisjes en de vulkaan recht boven je hoofd. Daarna slingert de weg over de pas van Pusuk Sembalun naar het zuiden.
Je bent ongeveer een uur langer onderweg, en in ruil daarvoor rijd je over de oostflank van de vulkaan, die je anders alleen van bovenaf ziet. Spreek het af met je chauffeur voordat je vertrekt, en ga ‘s ochtends, voordat de wolken om de berg trekken.
Ons oordeel: het mooiste uur extra dat je op Lombok in een auto doorbrengt
De Sasak-dorpen en de moskee van Bayan
Rond Senaru wonen de Sasak, het volk van Lombok. In het dorp staan nog huisjes van riet en bamboe, en een paar kilometer lager, in Bayan aan de hoofdweg, staat een van de oudste moskeeën van het eiland: van bamboe, hout en riet, op een stenen sokkel.
Het noorden heeft een eigen traditie, Wetu Telu, een mengvorm van islam en oude Sasak-gebruiken. Ga met een gids uit het dorp. Die vertelt wat je ziet en weet waar je wel en niet mag kijken.
Draag lange kleding, vraag of je mag fotograferen, en laat een klein bedrag achter voor het dorp.
Ons oordeel: een rustige ochtend die je meer over Lombok vertelt dan de berg
Heb je tijd over in Senaru?
Ayam taliwang en plecing kangkung
Eet in een warung aan de weg ayam taliwang, het pittige gegrilde kippetje van Lombok, en plecing kangkung, waterspinazie met een vurige sambal van tomaat en limoen. Een bord kost ongeveer €2. Bier is er niet overal, want het noorden van Lombok is islamitisch.
Kopi tubruk bij het eerste licht
Zet je wekker op half zes, ga met een glas kopi tubruk op het terras zitten, zwart, zoet en met het gruis onderin, en wacht tot de wolken even opentrekken. Hoe hoger aan de weg je slaapt, hoe groter de kans dat je de top ziet.
De watervallen in het regenseizoen
Van januari tot en met maart zijn de trekpaden dicht, maar dan vallen Sendang Gile en Tiu Kelep op hun sterkst. Zonder berg is Senaru dan een groen, nat en stil dorp, met de watervallen in hun volle kracht.
Je benen laten rusten
Na de afdaling hoef je niets meer. Een warme douche, een groot bord eten en een middag op het terras is hier een volwaardig programma, en je knieën zullen het met je eens zijn.
Onze vijf highlights van Senaru
Heb je drie of vier dagen? Dan raden we deze vijf aan:
- Een nacht op de kraterrand, met zonsondergang en zonsopgang boven Segara Anak
- Tiu Kelep in de ochtend, met waterschoenen voor de rivier
- De top bij zonsopgang, als je fit bent en drie dagen hebt
- Een duik in de hete bronnen bij het meer
- De rit over Sembalun op weg naar het zuiden
Blijft er daarna een ochtend over, loop dan met een gids naar de Sasak-dorpen en de oude moskee van Bayan.
Dus wat moet je echt gedaan hebben in Senaru?
Eén nacht op de kraterrand. Alles in Senaru draait om dat ene beeld: een turquoise meer in een krater, met een rokende kegel in het midden en jouw tentje op de rand erboven. Je ziet het bij zonsondergang en nog een keer bij zonsopgang, en daarvoor hoef je niet eens naar de top.
Kies een erkend bureau, regel je registratie in de e-Rinjani-app, en pak warmer in dan je denkt. Plan de trek tussen april en december, want van januari tot en met maart zijn de paden bijna elk jaar dicht, en check vlak voor vertrek of je route open is.
Daarna verdien je de watervallen. Loop naar Tiu Kelep als het bos nog stil is, laat het ijskoude water over je benen lopen, en rijd dan over de berg naar het zuiden. Dan heb je Senaru gezien zoals het bedoeld is: van boven en van onderen.
