Cambodja is een land van twee uitersten: tempelcomplexen waar je dagen in kwijtraakt, en plekken waar helemaal niets hoeft. Rond Angkor is het aanbod het grootst en scheelt vooraf boeken je het gesteggel bij de poort. In Kampot en Battambang staat er een tuktukchauffeur naast je voordat je je rugzak hebt afgezet, en die regelt het net zo goed.
Siem Reap
Tien tours, maar je eerste keuze gaat niet over deze lijst: die gaat over je tempelticket van één, drie of zeven dagen, en daarover schreven we hoeveel dagen en welke ronde. Heb je één dag, dan doe je de kleine ronde, en dat is precies wat de twee Angkor-tours hier doen: Angkor Wat bij zonsopkomst, Bayon met zijn 216 stenen gezichten, en Ta Prohm waar de bomen dwars door de muren groeien. Het verschil tussen de kleine groep en de privétuktuk is of je je dag deelt of zelf indeelt. De Kulen-berg is ook acht uur en ligt de andere kant op, dus die krijgt een eigen dag. Kampong Phluk (zes uur) is het drijvende dorp op de Tonlé Sap, waar de huizen op palen van tien meter staan en het water in het regenseizoen tot aan de vloeren komt. En heb je één avond over: Phare, de Cambodjaanse circusvoorstelling, is dan de sterkste keuze van de twee die hier staan. Blijf je langer, dan is de Apsara-show met diner een fijne tweede. Bij de olifantenopvang geldt onze gids: op afstand kijken hoort erbij, meerijden nooit, en het woord sanctuary zegt op zichzelf niets.
Siem Reap: Angkor Wat: tour in kleine groep bij zonsopgang of zonsondergang
Vanuit Siem Reap: Kampong Phluk Floating Village Tour per boot
Siem Reap: Phare, de Cambodjaanse circusshowtickets
Siem Reap: Khmer-kookles bij een local thuis
Siem Reap Lotus Silk Farm - Meerervaring
Kulen Berg: Tour met kleine groep en picknicklunch
Siem Reap: Apsara dansshow en diner met ophaalservice vanaf je hotel
Siem Reap: Khmer dorp en viskwekerij ATV tour
Siem Reap: Angkor Wat Privé Tuk-Tuk Tour
Vanuit Siem Reap: Olifantenopvang ervaring met transfers
Phnom Penh
De Killing Fields en Tuol Sleng zitten in één tocht van vier uur, en dat wordt de zwaarste maar belangrijkste ochtend van je reis door Cambodja. Neem de audiotour, die is uitstekend. En plan er daarna niets meer achter, want je draagt het de rest van de dag met je mee. De zonsondergangcruise van anderhalf uur is precies de tegenhanger: bier, barbecue en de Mekong die roze kleurt, voor bijna niets. De Kun Khmer-avond in het tv-stadion en de fietstocht over Silk Island zijn er voor wie een dag overheeft.
Phnom Penh: De Killing Fields & Tuol Sleng Genocide Museum
Phnom Penh: cruise bij zonsondergang met onbeperkt bier, frisdrank en barbecuebuffet
Bekijk Kun Khmer-gevechten met Mr. Sop in het TV-stadion
Phnom Penh: Silk Island-fietstocht / e-bike of tuktuk
Koh Rong
Eén tocht van zeven uur, en die doet alles waarvoor je de boot op stapt: snorkelen, vissen, de zonsondergang, en als klapstuk het plankton dat oplicht bij elke beweging die je maakt. Daarom loopt hij bewust door tot ver na het donker, en daarom blijven mensen hier een nacht langer dan ze van plan waren. De rest van Koh Rong, zoals het junglepad naar Long Beach, regel je met je voeten.
Koh Rong: boottocht met snorkelen, vissen, zonsondergang en plankton
Kampot
Drie tochten die elkaar niet in de weg zitten en alle drie de moeite waard zijn. De peperboerderij met de zoutpannen (vier uur) gaat over waar Kampot wereldberoemd om is: koks noemen deze peper de beste die er is, en je proeft ter plekke waarom. Bokor Mountain (vijf uur) klimt naar een verlaten Frans hillstation met een casino uit 1925, vaak half in de wolken, en de weg erheen is op zichzelf al een reden om te gaan. Het kajakken door de Green Cathedral duurt drie uur en is het mooist tegen zonsondergang: een tunnel van overhangende bomen, en daarna de vuurvliegjes. Wil je alle drie, reken dan op twee dagen.
Kampot: peperboerderij, La-plantage, zoutpannen en geheim meer
Kampot: Bokor Mountain Classic of Sunset Tour
Kajakken bij zonsondergang in de Groene Kathedraal
Battambang
Eén tocht van vijf uur, en de volgorde klopt precies. Eerst de bamboetrein, een plank op wielen die over een oude spoorlijn raast. Dan de grotten van Phnom Sampeau, waar de geschiedenis zwaarder is dan het uitzicht. En je blijft tot de vleermuizen uitvliegen, want dat is geen bijzaak: er komt een sliert de rots uit die minutenlang doorgaat. De Franse gevels en de muurschilderingen in de stad zelf fiets je er daarna gewoon bij.
